Recenzja

Dziennik Literacki o Marcowych Fiołkach

Philip B. Kerr - Marcowe fiołki

W trzy lata po dojściu Hitlera do władzy, Niemcy przeżywają okres prosperity. Były oficer policji kryminalnej, a obecnie prywatny wywiadowca Bernhard Gunther też nie narzeka na brak zleceń – zwłaszcza od rodzin osób które zaginęły bez wieści. Pewnego letniego dnia, w szykującym się do Igrzysk Olimpijskich Berlinie, Gunther otrzymuje niezwykłe zadanie. W ekskluzywnej willi w Lichterfelde-Ost, w zamożnej dzielnicy w południowo-zachodnim Berlinie, wybucha pożar, w którym ginie młode małżeństwo. Kobieta okazuje się być córką germańskiego potentata przemysłowego, Hermanna Sixa, mężczyzna zaś – zaufanym pracownikiem Heinricha Himmlera. Sekcja zwłok wskazuje, iż oboje, zanim spłonęli, zostali zamordowani. Jednak Gunther, ku swemu niepomiernemu zdumieniu, wcale nie ma odszukać mordercy, tylko kolię Cartiera, skradzioną owej nocy z pancernego sejfu…

Philip Kerr urodził się w 1956 roku w Edynburgu. Ex-copywriter, dziennikarz (współpracownik „Sunday Times”, „Evening Standard”, „New Statesman”), pisarz. Absolwent Wydziału Prawa Uniwersytetu w Birmingham. Autor kilkunastu powieści dla dorosłych czytelników i dla dzieci (wydawanych pod pseudonimem P.B. Kerr). Zadebiutował w 1989 roku powieścią Marcowe fiołki. Rok później napisał drugi tom trylogii berlińskiej, The Pale Criminal, ukazującej niezwykły obraz III Rzeszy u narodzin jej potęgi i po jej upadku. Od tego czasu pisze właściwie nieprzerwanie, ciesząc się sławą na Wyspach. Dziś, po dwudziestu latach od ich premiery, Marcowe fiołki trafiają w ręce polskich czytelników.

Bernhard Gunther to detektyw w stylu Philipa Marlowe’a Raymonda Chandlera czy Sama Spade’a Dashiella Hammetta. Bernie to niepokorny twardziel. Uwielbia piękne kobiety, nie stroni od sznapsa, a w kieszeni jego spodni zawsze musi znajdować się paczka Murattich. Jest buntownikiem – po dziesięciu latach pracy w prestiżowej jednostce policji, Kripo (Kriminalpolizei), postanowił odejść, aby sprzeciwić się polityce segregowania przez partię rządzącą pracowników struktur policji według kryteriów ideologii i narodowości. Jest odważny, bezpośredni, ekstremalnie szczery. Jest przy tym cynikiem. Specyficzne poczucie humoru to jego najbardziej charakterystyczna differentia specifica.

Detektyw jest Berlińczykiem, jednak nie czuje się dobrze w mieście rządzonym przez narodowych socjalistów. Z pobrzmiewającą w jego głosie nutką nostalgii mówi: Berlin. Dawniej kochałem to miasto. Ale to było zanim spojrzało ono w swoje odbicie i włożyło tak ciasny gorset, że z trudem mogło oddychać. Lubiłem jego beztroską filozofię, jazz, wulgarne, pełne życia kabarety i inne kulturalne ekscesy, którymi charakteryzowały się czasy weimarskie i które sprawiały, że Berlin był jednym z najbardziej ekscytujących miast świata.

Berlin 1936 roku to miasto terroru, intryg, przemocy i inwigilacji. Kerr przyrównuje rządzone przez nazistów miasto do wielkiego, ciemnego, nawiedzonego przez duchy domostwa, pełnego mrocznych zakątków, ponurych schodów, złowieszczych piwnic, pozamykanych pokoi. Bernie dusi się w jego atmosferze. Nie zgadza się na królujące na ulicach bezprawie. Przeraża go bestialstwo władz i cierpienie szykanowanych przez nazistów obywateli.

Kerr kreśli niezwykle sugestywny obraz przedwojennego Berlina. Jest on przy tym niesamowicie precyzyjny – krok po kroku odtwarza przed czytelnikiem topografię miasta. Opowiada o dawnych budynkach, instytucjach, niesnaskach pomiędzy Kripo, Sipo i Orpo, a przy tym wprowadza do powieści całą masę smakowitych pojęć, takich jak choćby tytułowe marcowe fiołki, które opisując karierowiczów NSDAP, którzy wstąpili do partii po zwycięskich wyborach z 5 marca 1933 roku, w znakomity sposób oddają klimat tamtych czasów i sposób postrzegania przez Berlińczyków przedwojennego świata.

 

Recenzja: Anna Kutrzuba, Dziennik

Kryminalistyka Grabarz Polski Paradoks Dziennik Literacki Kalio czyta
Konflikty Prowincjonalne Nauczycielstwo Gildia Modowo Swiat ELit
Arsenał Secretum Fashion Doctors Przy Kominku Arena Horror
Zbrodniawbibliotece Matras Creatio.art.pl Unreal Fanatsy